ADHD en passend onderwijs

Is het reguliere onderwijs de juiste plek voor een kind met ADHD? Deze vraag houdt mij als ADHD’er én moeder van ADHD-zoon al langere tijd bezig. Mijn eigen ADHD kwam pas op latere leeftijd aan het licht en als ik terug kijk op mijn schooltijd, zie ik mezelf weer als onzeker, stil meisje in de klas zitten. Het liefst was ik onzichtbaar en ik wilde vooral niet opvallen.
adhd-speciaal-onderwijs
Ik zat op een Jenaplan-school, een onderwijsvorm waarbij je veel vrijheid krijgt en eigen verantwoordelijkheid voor het invullen van je werkjes. Met een glimlach herken ik dat ik toen al veel moeite had me in te zetten voor dingen die me niet interesseerden: zo hadden we in groep 6 topografie en daar had ik zo’n hekel aan, dat ik gedurende het hele schooljaar niets aan dat vak heb gedaan. Dat dit pas aan het eind werd opgemerkt is uiteraard een ander verhaal, maar dan nog: ik kon me er simpelweg niet toe zetten.

Zorgen op school

Vanaf het moment dat kleine man naar school ging, heb ik zorgen om hem gehad. Hij had niet echt een klik met zijn juf van groep 1-2 en dat liep niet echt lekker samen. Vandaar dat ik me twee jaar lang veelvuldig heb laten horen op school: wanneer kleine man naar groep 3 zou gaan, wilde ik hem bij die ene leerkracht. Grote zus had ook bij hem gezeten en ik had er veel vertrouwen in dat het met hem en kleine man goed zou klikken. Groep 3 is natuurlijk een belangrijke groep, de basis wordt daar gelegd.

Groep 3: de grote overstap

Groep 3 brak aan en kleine man startte bij de desbetreffende leerkracht, tot mijn genoegen. Op dat moment was het ‘medicatie-start proces’ in volle gang. Het duurde echter langer dan gedacht voor het zover was en tot die tijd zat kleine man in groep 3 zonder medicatie. Het lijntje met de leerkracht was kort en we hadden regelmatig gesprekken over de voortgang. Het ging redelijk goed, maar ook hij was van mening dat kleine man veel baat zou kunnen hebben bij medicatie en raadde het zeker niet af. Kleine man vroeg veel aandacht, had een zeer korte concentratie en had veel sturing nodig. Ondanks dat waren zijn resultaten wel voldoende.

Starten met medicatie

Half november startte kleine man met medicatie. Deze medicatie bleek echter totaal niet bij hem te passen (ik schreef er eerder over: ‘starten met medicatie’ en ‘medicatie-irritatie’) en had een zeer slechte uitwerking op kleine man: zowel thuis als op school. Zijn schoolresultaten kelderden naar ‘onvoldoende’ op alle gebieden. Ondertussen bleef het lijntje met de leerkracht kort en kregen we veelvuldig te horen dat kleine man het bijltje erbij neergooide, hij was niet meer te motiveren en liet ongewenst gedrag zien.
Ook na het stoppen van de eerste medicatie zette zich dit voort: tijdens evaluatiegesprekken met school (leerkracht, AB-er en andere betrokkenen) kwam duidelijk naar voren dat kleine man zijn motivatie totaal kwijt was, het lukte maar niet dit te doorbreken. Kleine man vroeg ontzettend veel bevestiging, continue begeleiding en sturing. Kleine man was een stoorzender voor medeleerlingen, de leerkracht had het zwaar met hem en school was handelingsverlegen. Een behoorlijk heftige boodschap dus.

Speciaal onderwijs?

Ik bracht speciaal onderwijs ter sprake, school was echter van mening dat dat op dit moment nog totaal niet aan de orde was. Kleine man zou gaan starten met andere medicatie, hierop hadden we onze hoop gevestigd. Wellicht zou dit wél bij hem passen, zou het hem kunnen helpen op alle gebieden inclusief school en hopelijk hiermee een omslag maken om dit negatieve proces te doorbreken.

Verandering in ADHD medicatie

De start met andere medicatie werd voorzichtig gemaakt. Thuis merkten we een wereld van verschil, direct al. Op school echter was dit een ander verhaal. Kleine man was zijn motivatie kwijt en dit bleef zo… Ondanks alle inspanningen kwam hier geen verandering in en tijdens het overleg, twee weken voor het schooljaar eindigde, kregen we nog steeds dezelfde boodschap: Stoorzender, continue bevestiging vragen, handelingsverlegenheid vanuit de school.

Hoe nu verder?

Mijn vraag tijdens dit overleg was direct: ‘en hoe nu verder?’ Want, met alle respect, ondanks alle inspanningen was het afgelopen schooljaar eigenlijk niets minder dan een verloren jaar waar kleine man alleen maar slechter van geworden is. En ik was niet van plan om dit nog een jaar te laten gebeuren. Nogmaals speciaal onderwijs ter sprake gebracht, zou dit niet veel beter passen bij kleine man? Kleine klassen, twee leerkrachten, mensen die gespecialiseerd zijn om in te spelen op de behoeften van kinderen zoals hij. School wilde het aankijken tot de herfstvakantie.

Naar je gevoel luisteren

Met een knoop in mijn maag ging ik naar huis en hoe meer ik erover nadacht, hoe meer dit idee me tegenstond.
Wachten tot de herfstvakantie, mocht het dan zover komen dat er toch een keuze gemaakt word voor het speciaal onderwijs, moet er een hoop geregeld worden en dan zijn we zo weer halverwege het schooljaar. Hoewel mijn intuïtie al een heel lange tijd zei dat het reguliere onderwijs niet paste bij de onderwijsbehoeften van kleine man, vond ik dit toch een heel ingrijpende beslissing.
Zeker wanneer het op dit soort dingen aankomt, is in het verleden al vaker gebleken dat ik het beste kan luisteren naar mijn gevoel, dus een afspraak gemaakt voor een oriënterend gesprek op een speciaal onderwijs-school in de buurt. Dezelfde week konden we nog komen en een goed, verhelderend gesprek met de directrice volgde.

De perfecte school!

Na een rondleiding op de school was voor mij helemaal helder: dit was de plek waar kleine man past. Kleine klassen, twee leerkrachten, duidelijkheid en structuur. Geen muren vol posters, versiersels en andere ‘gezelligheid’ in de klas. Want dit zijn allemaal prikkels die enorm afleiden. Geen tussenwand tussen twee groepen die continu open staat zodat er 45 kinderen in één ruimte zitten.
Wat mij hiernaast ontzettend aansprak, was de wijze waarop omgegaan wordt wanneer het een kind allemaal ‘even teveel’ wordt. Want dat mag, daar is ruimte en aandacht voor. Dat is niet lastig of vervelend, nee, daar wordt op ingespeeld op de goede manier.
Toen we naar buiten liepen had ik de beslissing al genomen. Na 3 jaar lang aanmodderen in het reguliere onderwijs, waarin het ‘niet lukken’ de rode draad is, hak ik de knoop door. Kleine man gaat het niet redden in het regulier onderwijs. Hij wordt er steeds ongelukkiger en onzekerder door, het is niet de juiste plek voor hem. Hoe hard iedereen er ook zijn best voor doet, het is voor hem simpelweg niet voldoende.

Aangezien het eind van het schooljaar nadert, zet ik alles op alles om dit zo snel mogelijk voor elkaar te krijgen.

Toelaatbaarheidsverklaring

Deze beslissing gaat namelijk niet zomaar door omdat ik dat wil: Er moet een toelaatbaarheidsverklaring komen, deze moet afgegeven worden door het samenwerkingsverband die dit in een commissie moeten bespreken. Dan nog de aanmelding: de school gaat bekijken of kleine man daar op zijn plek is, ook daar moet het in een commissie besproken worden én dan moet er ook nog plaats voor hem zijn… Dit alles zou eigenlijk pas in november kunnen, was de boodschap, de moed zonk me in de schoenen… Geen optie, vond ik, dus veelvuldig mailen, aandringen en proberen duidelijk te maken dat kleine man daar te veel onder zou lijden, hielp. De zomervakantie brak aan en alles lag stil… Frustrerend, moge dat duidelijk zijn.

Groep 4: eerste schoolweek

De eerste schoolweek brak aan: kleine man startte in groep 4 en het was nu afwachten geblazen. Wonder boven wonder zat alles direct mee in de eerste week: de toelaatbaarheidsverklaring werd toegekend, dat was de eerste stap. Contact met de nieuwe school, hier werd uitstekend meegedacht en dit resulteerde in enorm goed nieuws: kleine man was daar op de juiste plek én hij kon de tweede schoolweek al komen!

Goede keuze?

Blijdschap, opluchting maar ook onzekerheid en verdriet: alle emoties gaan door me heen in deze dagen. Maak ik de goede keuze? Ja, dat is het, maar zoals iedere moeder zijn mijn kinderen mijn zwakke plek en je weet simpelweg vooraf nooit zeker of jou beslissing de juiste is.
Verdriet, niet omdat ik het erg vind dat kleine man naar het speciaal onderwijs moet, maar omdat hij naar mijn idee nu toch een soort extra ‘stempel’ krijgt. Hoe stom ook, daar heb ik het moeilijk mee. Maar bovenal wéét ik dat dit de goede beslissing is, dat dit de juiste plek is voor hem.

Vandaag heeft kleine man zijn eerste dag… vol vertrouwen en goede moed wacht ik tot ik hem mag ophalen vanmiddag…

Geschreven door Inge van Westenbrugge © ADHDblog.nl

10 antwoorden op “ADHD en passend onderwijs”

  1. Mooi verhaal…heel herkenbaar. Wij zitten er nu midden in. Ons gevoel is ook precies het zelfde wat jullie hadden. Maar onze zoon moet nog door de commissie. Dus hopen voor mijn zoon dat we hem ook dat goede nieuws kunnen vertellen. Mijn zoon vraagt er zelf al om…mama ik wil naar rustige klas…het is moeilijk op school. Hoop dat het goed uitpakt voor onze jongen😍

    1. Cynthia,
      Wat ik zo lastig vond is het afwachten…
      Wat wordt er besloten?
      De afhankelijkheid van het hele ‘systeem’.
      Als kind én ouders zijn er al zo veel hobbels op je pad gekomen…
      Eigenlijk kan ik niets anders zeggen dan succes, ik hoop van harte met positief resultaat!
      En natuurlijk als ouder je mond opendoen, je kunt jezelf niet vaak genoeg laten horen denk ik maar.
      Inge

    2. Hallo,
      Kunt u ons een speciale school voor een ADHD kind aanraden? Wij zitten in Brussel.
      Dank u.
      Mvg.

      Gaëtan

  2. Wat een herkenbaar verhaal! Ook wij zijn dit jaar gestart op een andere school voor onze mannen, de oudste heeft ADHD, geen speciaal onderwijs, maar ook ik vond het erg spannend. Hebben wij de goede keuze gemaakt? Zullen zij zich hier thuis voelen? Nu kan ik zeggen wat ben ik blij. Ze doen het super, komen blij thuis en onze oudste voelt zich voor het eerst begrepen en gewaardeerd.
    Ben erg benieuwd hoe jouw mannetje zijn eerste dag heeft beleefd.

  3. Bij mijn zoon met ADHD is het allemaal anders gegaan. De lokale openbare school heeft een paar mensen in dienst die werkzaam waren in het speciaal onderwijs en yeah.. ook in groep 1/2. Was dus helemaal top.
    Die eerste 2 jaar waren dan ook prima. Groep 3 perfecte overdracht en een geweldige juf, korte lijntjes en veel bespreken over hoe het gaat en hoe in te spelen op zijn behoefte. Gelukkig ook een redelijk kleine groep (19 leerlingen).
    Maar omdat het thuis helemaal scheef liep, kreeg juist zijn oudere broer (Hechtingsstoornis/ODD) problemen op school. Was handelbaar nog. Toen de overstap naar groep 4, een man voor de klas. Zijn broer had die ook gehad, zeer geschikte en heel rustige man, neemt de tijd voor zijn leerlingen, maar helaas de groepen vanuit groep 3 werden samengevoegd en ineens waren er ruim 30 leerlingen.
    Dat werd voor mijn ADHD-er wat lastiger. De oudere broer kreeg weer een juf, die ook een grote groep had. Doordat de juf minder gezag had over hem werden de problemen al snel onhandelbaar. Er werd een spoed procedure opgestart om de oudere broer naar speciaal onderwijs te krijgen, maar omdat ook de ADHD-er het steeds moeilijker kreeg hebben we die in dezelfde procedure meegenomen. Inmiddels werd er ook thuis hulpverlening opgestart en hadden we geluk dat de organisatie zowel zorg als onderwijs bood. Binnen een week konden ze op speciaal onderwijs terecht. Helaas lag toen wel de gemeente dwars ivm vervoer omdat het met de auto toch een half uur rijden was.
    Ik bezit geen auto of rijbewijs, dus regelen en zo, tot eindelijk de gemeente akkoord ging. Inmiddels zit de ADHD-er op het Voortgezet Regulier Onderwijs.

  4. Hoi Inge, duidelijk en heel herkenbaar verhaal.
    Mijn beide zoons en ik hebben adhd.
    Ook wij liepen tegen ongeveer dezelfde obstakels aan.
    Inmiddels zijn beide mannen naar het speciaal basisonderwijs gegaan en ze groeien en bloeien op.
    Helaas is het inderdaad zo dat je tvl formulier nodig hebt. De school moet een dossier opbouwen om aan te tonen dat ze alles wat hem kunnen aanbieden ook hebben gedaan. Wat jullie kunnen doen is samen met de psycholoog van hem de school hierbij ondersteunen. Hiermee toon je aan dat ook jullie alles er aan doen. Werkt het niet, dan is er nog maar een mogelijkheid en dat is een goede school vinden.
    Een tip wil ik graag meegeven, zoek een school waar het rustig is, maar niet te stil. Een adhd-er heeft ook prikkels nodig.
    Heel veel succes en ga ervoor.
    Groetjes,
    Shirley

  5. Wij hebben ook een zoon van acht jaar. Groep 3 was het meest verschrikkelijke jaar ooit. Hij zat op een jenaplan school. Verschillende klassen en juffen, grote groepen. Eigenlijk ging het in groep 3 direct mis. Straf op straf op straf kreeg hij. Vandaag nog aanspreken op gisteren etc. Naar huis sturen en uit eindelijk schorsen. Hij zei; mama was ik maar nooit geboren. Mijn hart huilde. Hij heeft 5 maanden thuis gezeten.
    Groep 4 is hij naar speciaal onderwijs gegaan. En hij doet het hardstikke goed, is enorm gegroeid in sociale vaardigheden en heeft vriendjes. Zijn zelfvertrouwen is ook enorm gegroeid.
    Hij gaat met plezier naar school en is blij. Ik ben zo blij met mijn keus. Wij hebben hem met moeite gemaakt vanwege de negatieve stempel die erop zit. Maar ik had geen betere keus kunnen maken.

  6. wauw wat herkenbaar . ik heb een stiefzoon van 18 jaar met adhd. toen mijn zoon van nu 7 jaar werd geboren zei ik in het begin al hij heb adhd. gelukkig is vorige jaar het gelijk vast gesteld dat hij het heb. hij zit nu op een normale basisschool. maar als sinds vorige jaar. zeg er iets in me. zit jij wel op de goeide school. nu te horen gekregen dat hij blijf zitten. we gaan een gesprek met hoe nu verder. maar iets in mij zeg ga naar een speciale school. maar ja welke school. je heb de piloot in rotterdam. daar heb de oudste op gezeten. vreselijk hij zat tussen 3 schotten in dat die alleen naar de juf kan kijken. het zal nog een heel traject worden. maar alles voor me klein man.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.