Zijn natuurlijke behandelingen of supplementen effectief voor ADHD?

Het is een vraag die ik door de jaren heen ontzettend vaak voorbij heb zien komen. En eerlijk gezegd snap ik die vraag heel goed.

Als je zelf ADHD hebt, of als je kind ADHD heeft, wil je uiteindelijk maar één ding: iets vinden waardoor het dagelijks leven wat makkelijker wordt. Meer rust in je hoofd. Beter kunnen slapen. Minder snel overprikkeld raken. Je aandacht er wat langer bij kunnen houden. Of gewoon het gevoel hebben dat je weer wat meer grip hebt.

Daarbij kom je al snel uit bij voeding, beweging, slaap, supplementen en andere vormen van natuurlijke ondersteuning. Maar op internet wordt daar ontzettend veel over beweerd. Het ene product wordt aangeprezen als dé oplossing voor ADHD, terwijl een ander zegt dat supplementen helemaal niets doen.

De waarheid ligt meestal een stuk genuanceerder.

In dit artikel wil ik daarom niet proberen je ergens van te overtuigen. Ik wil vooral uitleggen wat natuurlijke ondersteuning bij ADHD kan betekenen, waar de mogelijkheden liggen en waar je kritisch op moet blijven.

Wat bedoelen we eigenlijk met een natuurlijke behandeling?

De term natuurlijke behandeling wordt nogal breed gebruikt. Soms gaat het over voedingssupplementen zoals omega-3, magnesium of vitamines. Soms over voeding. En soms bedoelt iemand juist beweging, slaap, ontspanning of het aanbrengen van meer structuur in het dagelijks leven.

Dat zijn natuurlijk totaal verschillende dingen.

Een voedingssupplement is bijvoorbeeld iets anders dan een gezonde leefstijl. En een supplement is ook geen vervanging voor professionele ADHD-behandeling of voorgeschreven medicatie.

Toch kunnen dit soort vormen van ondersteuning voor sommige mensen interessant zijn als aanvulling op de manier waarop zij met ADHD omgaan.

Waarom zoeken zoveel mensen naar natuurlijke ondersteuning?

Een belangrijke reden is heel simpel: niet iedereen is tevreden met de behandeling die hij of zij krijgt.

Sommige mensen ervaren bijwerkingen van ADHD-medicatie. Anderen vinden het vervelend om iedere dag medicatie te moeten gebruiken. Weer anderen merken dat medicatie wel helpt bij de concentratie, maar niet alle problemen rondom ADHD oplost.

En dan zijn er natuurlijk ook mensen die eerst andere mogelijkheden willen onderzoeken voordat ze met medicatie beginnen.

Dat betekent niet automatisch dat medicatie slecht is. ADHD-medicatie kan voor veel mensen juist enorm waardevol zijn. Maar het betekent wel dat het logisch is dat mensen willen weten wat er nog meer mogelijk is.

Supplementen bij ADHD

Op ADHDblog heb ik inmiddels behoorlijk wat geschreven over voedingssupplementen en ADHD. Denk bijvoorbeeld aan omega-3, visolie, vitamines, mineralen en verschillende andere supplementen.

Een goed startpunt als je hier meer over wilt lezen is ADHD en supplementen: een uitgebreid overzicht.

Ook hebben we een uitgebreid overzicht gemaakt van 25 supplementen die regelmatig worden genoemd bij ADHD en een artikel over vijf natuurlijke supplementen bij ADHD.

Maar hier wil ik meteen een belangrijk onderscheid maken.

Dat een supplement vaak wordt gebruikt bij ADHD betekent nog niet dat het ADHD kan behandelen.

Dat klinkt misschien logisch, maar op internet loopt dat onderscheid nogal eens door elkaar. Een stof kan bijvoorbeeld belangrijk zijn voor het lichaam of de hersenen, terwijl helemaal niet vaststaat dat extra inname ervan de ADHD-symptomen bij iedereen vermindert.

Omega-3 en visolie

Omega-3 is waarschijnlijk één van de bekendste supplementen als het over ADHD gaat. Vooral visolie met de omega-3-vetzuren EPA en DHA wordt veel gebruikt.

Er is onderzoek gedaan naar omega-3 en ADHD en er zijn aanwijzingen dat omega-3 bij sommige mensen een bescheiden effect kan hebben. Maar dat betekent niet dat iedereen er hetzelfde op reageert.

Daarom vind ik het persoonlijk belangrijk om voorzichtig te zijn met uitspraken als “visolie werkt tegen ADHD”. Dat is simpelweg veel te stellig.

Op ADHDblog hebben we hier al uitgebreid over geschreven in Visolie bij ADHD en Wat doet visolie voor mensen met ADHD?.

Zie het dus vooral als mogelijke ondersteuning en niet als een wondermiddel.

Magnesium, zink, vitamine D en andere voedingsstoffen

Ook magnesium, zink, vitamine D, ijzer en verschillende B-vitamines worden regelmatig genoemd in relatie tot ADHD.

Hierbij geldt eigenlijk hetzelfde verhaal: voedingsstoffen zijn belangrijk voor allerlei processen in ons lichaam en onze hersenen. Een tekort kan natuurlijk gevolgen hebben voor hoe iemand zich voelt en functioneert.

Maar een tekort aanvullen is iets anders dan iemand zonder tekort extra grote hoeveelheden van een supplement geven.

Meer is niet automatisch beter.

Vooral bij mineralen en vitamines is het daarom verstandig om niet zomaar allerlei supplementen tegelijk te gaan gebruiken. Sommige stoffen kunnen bij een te hoge inname juist problemen veroorzaken.

Twijfel je over een tekort? Dan is het verstandiger om dit met je huisarts of een andere deskundige te bespreken dan zelf maar steeds meer supplementen toe te voegen.

Voeding en ADHD

Dan komen we bij een onderwerp waar ik zelf veel vragen over zie: voeding.

Kan voeding ADHD veroorzaken? Kan bepaalde voeding ADHD verminderen? Moet je suiker helemaal vermijden? Werkt een speciaal dieet?

Daar zijn op internet enorm veel verhalen over te vinden.

Mijn kijk daarop is vrij nuchter: goede voeding is belangrijk, maar er bestaat geen simpel ADHD-dieet waarmee je ADHD even weg eet.

Wat voor iemand met ADHD wél belangrijk kan zijn, is regelmatig eten, voldoende voedingsstoffen binnenkrijgen en ontdekken welke voedingsgewoonten ervoor zorgen dat je je beter of juist slechter voelt.

Als je hier verder in wilt duiken, lees dan bijvoorbeeld ook de invloed van voeding op ADHD-symptomen.

En vergeet vooral niet dat voeding per persoon kan verschillen. Wat voor de één prettig werkt, hoeft voor een ander helemaal niets te veranderen.

Beweging wordt vaak onderschat

Als mensen zoeken naar een natuurlijke oplossing voor ADHD, denken ze vaak meteen aan supplementen.

Maar er is nog iets veel eenvoudigers: bewegen.

Regelmatig bewegen kan helpen bij stemming, stress, energie en algemeen welzijn. En juist wanneer je ADHD hebt, kan beweging een fijne manier zijn om even uit je hoofd te komen.

Dat hoeft helemaal geen ingewikkeld trainingsschema te zijn.

Een wandeling. Fietsen. Hardlopen. Naar de sportschool. Een teamsport. Even naar buiten.

Het belangrijkste is uiteindelijk dat je iets vindt wat je daadwerkelijk volhoudt.

Slaap en ADHD

Ook slaap verdient veel meer aandacht dan het soms krijgt.

Een slechte nacht maakt ADHD natuurlijk niet ineens erger in de medische zin, maar iedereen die ADHD heeft weet waarschijnlijk hoe moeilijk de volgende dag kan zijn wanneer je nauwelijks hebt geslapen.

Concentratie wordt moeilijker. Je bent sneller geïrriteerd. Prikkels komen harder binnen en het lukt nog minder goed om jezelf bij elkaar te houden.

Daarom zou ik slaap eigenlijk niet eens onder “natuurlijke behandeling” willen scharen. Slaap is gewoon een belangrijke basis.

Hetzelfde geldt voor voldoende beweging, regelmatig eten en een beetje structuur in je dag.

En dan LTO3…

Op ADHDblog krijg ik natuurlijk ook veel vragen over LTO3.

LTO3 is een voedingssupplement dat vooral bekend is geworden vanwege de combinatie van L-theanine en omega-3. Op ADHDblog hebben we er inmiddels behoorlijk wat over geschreven en er zijn ook veel ervaringen van gebruikers verzameld.

Je kunt bijvoorbeeld beginnen met onze uitleg over LTO3 of de ervaringen met het LTO3-pakket bekijken.

Maar ook hier wil ik eerlijk blijven.

Ervaringen van gebruikers zijn interessant, maar ervaringen zijn geen wetenschappelijk bewijs.

Als iemand zegt dat hij of zij zich rustiger voelt na het gebruik van een supplement, dan is dat voor die persoon een echte ervaring. Daar hoef je niets aan af te doen.

Maar je kunt daar vervolgens niet automatisch uit concluderen dat het supplement voor iedereen met ADHD werkt.

Dat onderscheid vind ik belangrijk. Zeker wanneer je schrijft over producten die mensen mogelijk voor zichzelf of hun kinderen willen gebruiken.

Kan een supplement ADHD medicatie vervangen?

Dit is misschien wel één van de belangrijkste vragen.

Mijn antwoord zou zijn: ga daar niet zomaar vanuit.

ADHD medicatie is onderzocht en wordt voorgeschreven op basis van een medische beoordeling. Een voedingssupplement heeft een andere status en moet je niet automatisch vergelijken met een geneesmiddel.

Als je medicatie gebruikt en daarnaast een supplement wilt proberen, bespreek dat dan met je huisarts, apotheker of behandelaar. Zeker wanneer je meerdere middelen gebruikt of wanneer het om een kind gaat.

Op ADHDblog hebben we ook een artikel over de vraag of je medicijnen en voedingssupplementen samen kunt gebruiken.

Maar waarom werkt iets bij de één wel en bij de ander niet?

Dat is misschien nog wel het lastigste aan ADHD.

ADHD ziet er namelijk niet bij iedereen hetzelfde uit.

De één heeft vooral last van concentratieproblemen. De ander vooral van impulsiviteit. Weer iemand anders loopt dagelijks tegen overprikkeling, slaapproblemen, uitstelgedrag of emotionele problemen aan.

Daar komt nog bij dat voeding, slaap, stress, beweging, medicatie en leefstijl allemaal invloed kunnen hebben op hoe iemand zich voelt.

Het is daarom helemaal niet vreemd dat twee mensen hetzelfde supplement gebruiken en totaal verschillende ervaringen hebben.

Dat maakt de ervaring van de één niet waardeloos en de ervaring van de ander ook niet automatisch waar voor iedereen.

Pas op voor de belofte van een wondermiddel

Als je online zoekt naar natuurlijke oplossingen voor ADHD, kom je vroeg of laat teksten tegen als:

• “ADHD verdwijnt zonder medicatie.”
• “Dit supplement werkt beter dan Ritalin.”
• “Met deze voeding krijg je meer dopamine.”
• “Dit is het natuurlijke alternatief voor ADHD-medicatie.”

Daar zou ik altijd kritisch naar kijken.

Een goed verhaal, een mooie testimonial of tientallen positieve reacties kunnen interessant zijn, maar ze vertellen niet het hele verhaal.

En misschien nog belangrijker: als iemand beweert dat één supplement dé oplossing voor ADHD is, zou ik persoonlijk meteen een stapje terug doen.

Wat kun je dan wél doen?

Je hoeft gelukkig niet te kiezen tussen “alleen medicatie” en “alleen natuurlijke middelen”.

Voor veel mensen bestaat goede ADHD-zorg juist uit meerdere onderdelen.

• begrijpen hoe jouw ADHD werkt;
• een passende behandeling of begeleiding vinden;
• kijken naar slaap en beweging;
• regelmatig en gezond eten;
• structuur aanbrengen waar dat helpt;
• leren omgaan met prikkels en stress;
• eventueel onderzoeken of een supplement iets voor jou kan betekenen;
• en vooral blijven kijken naar wat in jouw eigen leven daadwerkelijk verschil maakt.

Dat laatste vind ik misschien nog wel het belangrijkste.

Dus, wat “werkt”?

Zijn natuurlijke behandelingen en supplementen effectief voor ADHD?

Sommige vormen van natuurlijke ondersteuning kunnen interessant zijn. Van omega-3 en voeding tot beweging, slaap en bepaalde supplementen. Er is voor verschillende onderwerpen onderzoek beschikbaar, maar de hoeveelheid en kwaliteit van het bewijs verschilt behoorlijk.

Uiteindelijk moet je vooral kijken naar wat voor jou werkt. Jij bent degene die ermee moet leven, niet iemand anders.

Wat ik vooral zou willen voorkomen, is dat we van “natuurlijk” automatisch “beter” maken.

Natuurlijk is niet hetzelfde als bewezen effectief. Maar andersom betekent het ontbreken van keihard bewijs ook niet dat iemand geen positieve ervaring kan hebben met een bepaalde vorm van ondersteuning.

Daar zit voor mij de juiste balans.

Blijf kritisch, kijk naar het bewijs en luister ook naar je eigen lichaam en ervaringen. Bespreek medicatie, supplementen en combinaties daarvan met een deskundige wanneer dat nodig is.

ADHD is bovendien veel meer dan alleen concentratie. Het gaat over hoe je dagelijks functioneert, hoe je slaapt, hoe je met prikkels omgaat, hoe je emoties ervaart en hoeveel energie het soms kost om ogenschijnlijk normale dingen voor elkaar te krijgen.

Daarom geloof ik ook niet zo in één oplossing voor iedereen.

Wat voor de één werkt, hoeft voor de ander helemaal niet te werken. Jij leeft met jouw ADHD en jij mag daarom ook ontdekken wat jou helpt.

Verder lezen op ADHDblog

• ADHD en supplementen: een uitgebreid overzicht
• 25 supplementen bij ADHD
• 5 natuurlijke supplementen bij ADHD
• Visolie bij ADHD
• Wat doet visolie voor mensen met ADHD?
• Alles over LTO3
• LTO3 ervaringen
• Voeding en ADHD
• Medicijnen en voedingssupplementen samen gebruiken

Let op: de informatie op ADHDblog is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen diagnose, behandeling of persoonlijk medisch advies. Gebruik je medicijnen of wil je supplementen gaan gebruiken, overleg dan bij twijfel met je huisarts, apotheker of behandelaar.